88. Pasen en het eeuwige leven

(dit is niet het beloofde stuk over humor; dat komt volgende week)

Pasen is voor mij altijd iets waar ik blijheid bij ervaar: de grensovergang tussen de wintermaanden en al het moois dat daarna gaat komen; als de Pasen maar eenmaal gekomen is, dan lokt het buiten zijn, de zon en de warmte.

Pasen wordt geassocieerd met vruchtbaarheid en nieuw leven (eieren verven, verstoppen en –  laten – zoeken, de kleine gele kuikentjes en een bezoek aan de Keukenhof) en natuurlijk die extra dag vrij. Toen er nog zondagse winkelsluiting was, werden op de maandag alle Ikea-vestingen in Nederland bestormd; mijn geliefde en ik hebben aan die bestorming ook een keer meegedaan, maar konden in de overvolle hal tijdig tegen de stroom in aan de massa ontsnappen.  Pasen zal op de Nederlandse agenda’s nog wel jaren vermeld blijven, want ook de Nederlandse niet-christenen vinden dat die feestdagen – Kerst, Pasen, Hemelvaartsdag en Pinksteren – moeten blijven bestaan.

Aan het verhaal van het lijden en de kruisiging van Jezus wordt jaarlijks in kerken, concertzalen en op TV veel aandacht besteed. Dat gebeurt vooral op Goede Vrijdag.  De opstanding van Jezus uit de dood, die twee dagen later plaatsvond, wordt ook twee dagen na Goede Vrijdag gevierd. Het verhaal van die opstanding zoals ik dat op school geleerd heb was eenvoudig: Jezus was begraven op de vrijdag, hij was in een graf gelegd en er was een héél grote steen voor geplaatst. En op zondagmorgen waren er vrouwen die naar het graf kwamen en zagen dat die steen was weggerold en dat het lichaam van Jezus er niet meer in lag. Er was daar wel iemand, een man in het wit of een engel, die zei dat Jezus uit de dood was opgewekt, “zoals Hij al eerder had aangekondigd”.

Voor mij was vooral blijven hangen dat die steen zo groot was, dat, ook al was hij weer levend geworden, hij die steen nooit op zijn eentje had kunnen wegkrijgen. Nu vraag ik me af waarom ik toen niet gedacht heb: die steen moet daar op die vrijdag toch door mensen zijn geplaatst, dan moet ie ook van buiten af weer opzij gelegd kunnen worden. En nu denk ik: misschien hebben die Romeinen wel gedacht: Jezus was ook wel populair, we moeten ervoor zorgen dat het geen bedeplaats wordt daar en we zorgen voor een anoniem graf elders.

Eeuwig leven

Maar de apostelen en de Emmaus-gangers hebben Jezus daarna volgens het Nieuwe Testament nog wel gezien. De apostelen zeiden toen wat ze van Jezus al hadden gehoord: met zijn dood heeft Jezus de mensheid nieuw leven gegeven dat tot in eeuwigheid zal duren voor de gelovigen. En vanaf dat moment nam in de geloofsbeleving het leven na de dood een belangrijke plaats in en werd deze gebeurtenis tegelijkertijd symbool voor nieuw leven, later ook verbonden met (vruchtbaarheids-)rituelen bij het begin van het oogstjaar.

Het eeuwig leven komt voor in veel religies, maar ook zonder religieuze context ervaren mensen bijvoorbeeld dat hun overleden ouders nog steeds bij hun zijn. En als die doden nu bij ons zijn en met de levende aardbewoners communiceren, dan zullen wij straks, als wij dood zijn, op onze beurt ook nog contact zoeken met de achtergeblevenen, zo is gedachte. Ik heb zelf die ervaring niet. Ik hoor wel eens in mijn hoofd de stem van mijn vader of moeder, maar ik beschouw dat eerder als een soort echo uit het verleden en als stem zoals ik ook andere stemmen in mijn hoofd heb. Ik heb niet een gevoel van aanwezigheid van die overleden personen.

In Boeddhistische teksten komen verhalen voor waarin verteld wordt over vorige levens van Gautama Siddharta voordat hij “de” Boeddha werd. Er zijn daarover meer dan 500 verschillende verhalen in de tweeduizend jaar oude teksten 1). Het gaat dan niet om voorouders, maar om wie of wat je geweest bent voordat je geboren werd en bij Boeddha waren dat ook een olifant en een aap. En in Azië is er naast een grote voorouderverering ook de gedachte dat je in dit leven goede daden moet verrichten om het in je volgende leven goed te hebben.

Vragen

Ideeën van een eeuwig leven en van opeenvolgende levens roepen bij mij veel vagen op omdat ik op dat punt niets heb ervaren en geen toegang heb tot andere feitelijke informatie dan die gebaseerd is op ons fysieke bestaan. Er is materie, dode en levende, en er is straling in verschillende vormen van energie. En dat is het, daaruit kan ik alle waarnemingen, gedachten en gevoelens verklaren die ik heb. En wat ik niet kan waarnemen kan alleen maar ontspruiten uit mijn gedachten, mijn fantasie. En dan kun je alles bedenken. Maar als ik over een leven na de dood en volgende of vorige levens denk kom ik niet verder dan vragen. En daarvan kwamen de volgende bij me op:

Hebben alleen mensen een eeuwig leven? Waarom zouden het alleen mensen zijn? En wie bepaalt dan de grens? Kunnen we de neanderthalers nog tegenkomen straks? En de slimme chimpansees?

In welke vorm zien we elkaar terug? Welke stukjes uit het nu levende organisme doen niet mee met het uiteenvallen tot miljarden losse moleculen en blijven in een bepaalde samenhang bestaan? Of gaat er helemaal niets fysieks over?

In wat voor wereld komen we? Zijn we dan nog wel in het huidige heelal? Zijn we dan op een plek waar er geen tijd en ruimte is? Hebben we elkaar nog wat te vertellen als we dood zijn (“ Hoe is het jou?” , “Nou eigenlijk het zelfde als met jou”)?

Kan het zijn dat er alleen maar informatie overgaat en dat we in een soort AI-datacentrum worden opgenomen? Of zijn we dat misschien al?

Als je terugblikt op vorige levens (door hypnose?) raak je dan niet in war met al die vorige levens (was het nou mijn vorige leven of mijn voor-vorige leven)? 

Wil je graag je geliefde gauw zien als die nog leeft en vind je het dan niet een raar idee dat je hem of haar snel dood wenst of zijn er geen geheugens of geen emoties/ verlangens?

Zul je straks wel precies weten wie je was in het vorige leven? Zo nee, dan is er wel leven na de dood, maar dat is dan hetzelfde als dat je in het huidige leven tegelijk iemand uit Kuala Lumpur bent maar dat je daar geen weet van hebt. 

Als je al je vorige levens kunt terugkijken dan kom je terecht bij onze oudste voorvaders en moeders en kun je uiteindelijk terechtkomen bij en kennismaken met Adam en Eva die jij dan ook bent en ben je daarmee niet tegelijk ook alle anderen om je heen? 

Later als ik dood ben

Ik ga er van uit dat ik niets meer waarneem als ik dood ben, alles wat mijn bewustzijn nu bereikt komt immers uit levende hersencellen die dan – na een paar minuten – geen signalen meer afgeven. Omdat ik dan dood ben kan ik daar dan ook niet over treuren. 

Mocht het anders zijn dan merk ik dat t.z.t. wel. En misschien komen er verrassende antwoorden op de vragen, die ik dan helaas niet meer langs deze weg met je kan delen.  

Ik wens alle lezers een Goede Week en een fijne Paas. 1)De verhalen over vorige levens van Boeddha staan bekend als de “de 550 Jataka-verhalen”, die een onderdeel zijn van de Pali-canon: de heilige geschriften van het Theravada-boeddhisme.

_________________________

1)De verhalen over vorige levens van Boeddha staan bekend als de “de 550 Jataka-verhalen”, die een onderdeel zijn van de Pali-canon: de heilige geschriften van het Theravada-boeddhisme.

afbeelding: pixabay jeffjacobs1990-jesus-4779543

O O O O O O O O O O O

Op http://dewereldenvanjan.blog kun je je aanmelden voor toezending van nieuwe berichten, je kunt ook een mailtje naar koetjwm@gmail.com sturen. Op http://dewereldenvanjan.blog kun je ook alle voorgaande berichten bekijken.

Reacties zijn van harte welkom; openbare reacties kun je hieronder plaatsen; privé-reacties naar Jan kun je sturen naar koetjwm@gmail.com.

Berichten die je leuk vindt kun je uiteraard gewoon doorsturen naar familie, vrienden en kennissen.

Plaats een reactie